The Spanish Art Gallery behoorde in de eerste helft van de twintigste eeuw tot de vooraanstaande kunst- en antiekhandels in Londen. De onderneming werd opgericht door Lionel Harris (1852–1943), die vanuit de handel in juwelen en edelstenen zijn activiteiten uitbreidde naar kunst en antiquiteiten. Onder de naam The Spanish Art Gallery is de firma vanaf 1907 gedocumenteerd; zij bleef tot omstreeks 1951 actief.[1]
De kracht van Harris lag in zijn uitzonderlijk goede toegang tot de Spaanse kunstmarkt. Vanuit Madrid en Londen werden schilderijen, beeldhouwwerken, wandtapijten, meubelen en andere antiquiteiten verworven en vervolgens aan een internationale clientèle aangeboden. Vooral Spaanse, Vlaamse en Spaans-Vlaamse oude meesters speelden binnen de handel een belangrijke rol.[2]


Een internationale kunsthandel
The Spanish Art Gallery was veel meer dan een plaatselijke Londense antiquair. De firma onderhield handelscontacten met belangrijke Amerikaanse kunsthandels en verzamelaars en verkocht werken aan musea in Europa en Noord-Amerika. Tot de gedocumenteerde afnemers behoorden onder meer het Museum of Fine Arts in Boston en de National Gallery of Canada. Ook het Victoria and Albert Museum onderhield gedurende tientallen jaren contacten met de firma Harris.[2][4]
De provenance van schilderijen die door de galerie werden verhandeld, laat zien hoe internationaal deze markt functioneerde. Werken uit Spaanse particuliere en kerkelijke collecties konden via Londen terechtkomen bij verzamelaars, kunsthandelaren en uiteindelijk musea in de Verenigde Staten, Canada en elders.

Lionel, Maurice en Tomás Harris
Ook de volgende generatie bleef in de kunsthandel actief. De zoons van Lionel Harris, Maurice Harris, Lionel Harris Jr. en Tomás Harris, waren op verschillende momenten betrokken bij de familiebedrijven. Daarnaast bestonden verwante ondernemingen zoals The Kent Gallery en Tomas Harris Ltd. Tomás specialiseerde zich in het bijzonder in schilderkunst en ontwikkelde een grote kennis van Spaanse en Vlaamse oude meesters.[1][2]

Provenance en de Spaanse kunsthandel
De activiteiten van The Spanish Art Gallery zijn tegenwoordig ook onderwerp van kunsthistorisch provenance-onderzoek. De firma speelde een belangrijke rol bij de internationale verspreiding van Spaanse kunst, maar daarmee eveneens bij het verdwijnen van grote aantallen kunstwerken uit Spaanse collecties. Juist deze dubbele betekenis, kunst internationaal toegankelijk maken en tegelijkertijd bijdragen aan de verspreiding van Spaans cultureel bezit, maakt de firma tegenwoordig bijzonder interessant voor onderzoekers.[2]

Heeft u een bijzondere belangstelling voor deze kunstenaar of voor dit onderwerp?
Volgt u deze kunstenaar of bent u een werk tegengekomen waarover u meer wilt weten? Wij doen regelmatig onderzoek naar werken die op de markt verschijnen en wisselen graag van gedachten over kwaliteit, provenance, kunsthistorische context en eerdere verkoopresultaten. U kunt ons rechtstreeks bereiken via info@antonello.art.

Voetnoten
[1] University of Leeds, Antique Dealers: The British Antique Trade in the 20th Century, lemma “The Spanish Art Gallery”; handelsnamen en adressen van de firma.
[2] María José Martínez Ruiz, “The Spanish Art Gallery, Londres: su papel en la difusión y dispersión del arte hispánico”, in: L. Arciniega García en A. Serra Desfilis (red.), Recepción, imagen y memoria del arte del pasado, Universidad de Valencia, 2018, pp. 393–421.
[3] Johns Hopkins University, Cultural Properties, provenance record Portrait of a Wife / Portrait of a Husband, Ambrosius Benson.
[4] Mariam Rosser-Owen, “About the cover”, postmedieval 15 (2024), pp. 903–905; met verwijzingen naar de archieven van het Victoria and Albert Museum betreffende L. Harris & Co. en The Spanish Art Gallery.